Zinaida Umarbekova, pediatr, neonatolog.
Bola nutqi va ota-onaning yordami
Bola qachon gapira boshlaydi va ota-onalar nima qilishi kerak?
0–6 oy
Bola gu-gu qiladi, guvillagan tovushlar chiqaradi, keyinchalik «a-gu», «o-o» kabi tovushlarni sinab ko‘radi. Bola bilan salomlashib, 35–50 soniya kuting — u ovoz yoki nigohi bilan javob berishi mumkin. Uning ko‘ziga qarang, tovushini takrorlang va bir so‘z qo‘shing.
6–12 oy
Bola poyma-poy gapira boshlaydi, masalan «o-yi», «da-da». Avval tovushlar ma’nosiz bo‘lib, keyin ma’no bilan bog‘lana boshlaydi. Bola «o-yi» deganda, mayin jilmayib, yoniga boring va so‘ziga javob bering.
1–3 yosh
1–1,5 yoshida odatda 10–15 ta so‘z bo‘ladi, keyin lug‘at tez kengayadi. Taxminan 1,5–2 yoshda ikki so‘zli iboralar, 3 yoshga kelib qisqa gaplar va faol lug‘at paydo bo‘ladi. Bola aytayotgan jumlani kengaytiring: u «koptok» desa, «Ha, qizil koptok stol ostida yotibdi», deb javob bering.